Katarakt Nedir?
Katarakt gözün içsel merceği kabul edilen lensin saydamlığını yitirmesi ve buna bağlı olarak gözün bulanık görmesidir.
Katarakt Herkeste Gelişir mi?
Katarakt belli yaşın üzerinde herkeste kaçınılmaz olarak gelişir.
Katarakt Gelişimini Hızlandıran Şeyler Nelerdir?
İleri yaş katarakt gelişimindeki en önemli risk faktörüdür. Bunun dışında, uzun süre morötesi (ultraviole) güneş ışınlarına maruz kalmak (güneş gözlüğü kullanmadan), şeker hastalığı varlığı, çok sigara tüketilmesi ve benzeri oksidan hasarlar, dengesiz beslenme, miyopi, özellikle de yüksek miyopi varlığı katarakt gelişimini daha erken yaşlara çekebilir.
Kataraktın Tedavisi Nedir?
Kataraktın tedavisi cerrahidir. Katarakt günümüzde fakoemulsifikasyon (biz genelde “fako cerrahisi” olarak ifade ederiz) adı verilen yöntemle başarı ile tedavi edilmektedir.
Fakoemulsifikasyon Ne Anlama Gelir?
Fako latince “lens” anlamına gelir; emülsifikasyon da iri taneciklerin daha küçük parçacıklara dönüştürülmesi demektir. Fako cerrahisinde göze küçük bir delikten sokulan fako cihazı gözün lensini önce küçük parçalara ayırır, sonra da vakum yöntemi ile gözün dışına çıkarır. Böylece göz çabuk ve kolay bir şekilde, genellikle de dikiş koymadan iyileşir.
Fako Cerrahisi Kolay Bir Cerrahi Midir?
Hasta açısından kısa süreli, konforlu bir cerrahidir. Eğer hasta uyum gösterir ve ameliyat sırasında sabit durursa lokal anestezi altında kısa süre içinde tamamlayabiliriz. Biz Göz Hekimleri için ise yıllarımızı verdiğimiz, öğrenme aşamalarında uzun teorik ve pratik eğitimlerden geçtiğimiz ve uygulanması aşamasında ter döktüğümüz bir “sanat”tır. Biz fako cerrahisinin süresi ile ölçülmesinden çok kaliteli ve başarı ile tamamlanmasını önemsiyoruz. Fako cerrahisi hem bilgi-yoğun hem de emek-yoğun bir sanattır.
Lazerle Katarakt Cerrahisi Yapıldığı Doğru mu?
Fako cerrahisini 10 basamaktan oluşan bir cerrahi olarak varsayın. Fako cerrahisinin 4 basamağını yapan bir lazer cihazı olduğu doğrudur. Ancak geri kalan basamaklar gene klasik fako yöntemi ile uygulanır. Bu açıdan bakarsak lazer ile fako cerrahisi klasik fako cerrahisine tam bir alternatif olma aşamasında değildir. Teknolojideki yeni gelişmeler bu durumu değiştirebilir mi, bunu bize zaman gösterecektir.
Fako Cerrahisinde Her Hastaya Yapay Lens Konur mu?
Evet her hastaya yapay lens (biz bunlara “göz içi mercek” deriz) konur, konması da gereklidir. Eğer yapay lens konmazsa hastalar çok yüksek numaralı kalın gözlükler takmak zorunda kalır.
Lens Seçenekleri Nelerdir?
Hastalara uzun zamandır koyduğumuz lensler tek odaklı lenslerdir: Bu lensler ile hastalara iyi bir uzak görüş sağlamaya çalışırız, ancak hastalar ameliyattan sonra yakın gözlük kullanırlar. Astigmatı belli yüksekliğin üzerinde olan hastalara astigmatı düzeltici (torik adı verilen) lensler koymayı öneriririz; böylece kataraktı ortadan kaldırırken astigmatı da düzeltme şansımız da olur.
Akıllı Lens Nedir?
Akıllı mercek diye bir şey aslında yoktur; akıllı lens olarak tanıtımı yapılan lensler hem uzak, hem ara mesafe hem de yakın mesafe görüş sağlayan üç odaklı (trifokal) göz içi merceklerdir. Bir lensin akıllı olmasından söz etmek mümkün değildir, ancak bu merceklerin akılcı kullanımından söz edilebilir. Bu nedenle biz “akıllı mercek” tanımını doğru bulmuyor ve kullanmıyoruz. Hastalarımızın trifokal lensler ile bir mucize beklememelerini tavsiye ediyoruz.
Trifokal Lenslerde Görülen Sorunlar Nelerdir?
Trfokal lensler uzak-ara mesafe ve yakın görüş sağlar. Ancak uzak görüşte belli bir miktar düşüş gerçekleşebilir. Ayrıca kontrast kaybı bu lenslerin tamamında gerçekleşir, yani bu lensi taktıran hasta çok keskin ve detaylı görmez, bunun yerine her şeyi “biraz” gördüğü bir görüşe sahip olur. Ayrıca bu lensin takıldığı hastaların neredeyse tamamı gece ışıkların etrafında hale görür. Bazı hastalar bu şikayetleri zamanla fark etmemeye alışır, buna bazı kaynaklarda “nöroadaptasyon” yani beynin bunlara uyum göstermesi denir. Bazı hastalar ise bu görme bulgularından çok rahatsız olur ve alışmakta güçlük çekebilir.
Trifokal Lens Herkese Uygun mu?
Trifokal lensler herkese uygun değildir. Gözde sarı nokta hastalığı, şeker hastalığına bağlı retina değişiklikleri, göz tansiyonu veya görme sinirinde geçirilmiş hastalık öyküsü varsa trifokal lensler önermiyoruz. Bu hastalıklarda gözün “sensörü” kabul edilen “ağ tabaka” ile gözden beyine bilgi akışı sağlayan ve gözün “data kablosu” diyebileceğimiz “optik sinir”de hasarlar vardır. Kameranın merceğini değiştirebilirsiniz ancak kameranın sensörü ve kameradan bilgisayara (yani beyne) bilgi taşıyan kablo sağlam değilse, hasta trifokal mercekten yeterli fayda sağlamaz.
Başka Kimlere Trifokal Lens Önerilmez?
İleri derecede titiz, kusurları fark etmeye meraklı kişilere trifokal lens önermiyoruz. Bu hastalar yukarıda sözünü ettiğimiz nöroadaptasyonu gerçekleştiremeyebilir.
Trifokal Lens Taktırmak İstiyorum, Ameliyat Öncesi Deneme Şansım Var Mı?
Kataraktınız çok ileri değil ise, trifokal lenslere benzer görüşü size simülasyon yoluyla göstererek fikir edinmenizi sağlayabiliriz. Bunun için kliniğimize başvurarak en az 1-1.5 saatinizi bize ayırmanızı ve size anlatacağımız uyum programına katılmanızı tavsiye ediyoruz.
Bana “Sizde İleride Katarakt Gelişebilir, Ameliyat Yapalım” Dendi, Ne Yapmalıyım?
Yukarıda bahsettiğimiz gibi, katarakt belli bir yaş üzerinde herkeste zaten gelişecektir, bu söylem doğru kabul edilemez.
Bana “Göz Numarasını Küçültmek İçin Lazer (Excimer) Tedavisi Yerine Akıllı Lens” Önerildi, Ne Dersiniz?
Bazı kişiler yaş, göz yapısı veya numara yüksekliği gibi nedenlerle excimer lazere uygun olmayabilir (detaylar için excimer lazer bölümümüze bakınız). Özellikle yüksek hipermetrop olan hastalarda numara küçültmek için lens değişim ameliyatı önerebiliriz. Ancak öncesinde hastalarımızı bilgilendiriyor, hatta demo yapma şansı veriyoruz. Kararı hastamızla birlikte veriyoruz.
